Dobór pessara nie polega na przypadkowym wyborze rozmiaru czy modelu. To proces, który wymaga wiedzy medycznej, doświadczenia oraz dokładnej oceny stanu zdrowia pacjentki. Każda kobieta ma bowiem inną budowę anatomiczną, a także różny stopień problemów związanych z dnem miednicy. Z tego powodu dobrze dopasowany pessar może znacząco poprawić komfort życia, natomiast niewłaściwie dobrany może powodować dyskomfort lub nie spełniać swojej funkcji.
Pessary stosuje się najczęściej w przypadku obniżenia narządów miednicy, wysiłkowego nietrzymania moczu czy niektórych problemów pojawiających się w trakcie ciąży. Ich zadaniem jest stabilizacja narządów znajdujących się w obrębie miednicy, dzięki czemu zmniejsza się nacisk na tkanki oraz ograniczane są nieprzyjemne objawy.
Właśnie dlatego tak istotna jest konsultacja ze specjalistą – ginekologiem lub fizjoterapeutą uroginekologicznym. Samodzielny wybór pessara bez wcześniejszego badania może okazać się nieskuteczny, a w niektórych przypadkach nawet niebezpieczny.
Pierwsza konsultacja – rozmowa o objawach i historii zdrowia
Wizyta u specjalisty zwykle zaczyna się od szczegółowej rozmowy. Choć dla niektórych kobiet może to być krępujące, jest to bardzo ważny etap całego procesu. Lekarz lub fizjoterapeuta musi dokładnie poznać problem, z którym zgłasza się pacjentka.
Podczas wywiadu pojawiają się pytania dotyczące między innymi:
-
przebytych porodów i ich przebiegu,
-
występowania nietrzymania moczu,
-
uczucia ciężkości w podbrzuszu,
-
problemów z oddawaniem moczu lub stolca,
-
stylu życia oraz aktywności fizycznej.
Specjalista może również zapytać o choroby przewlekłe, przyjmowane leki czy wcześniejsze operacje w obrębie miednicy. Wszystkie te informacje pomagają ocenić przyczynę dolegliwości i wybrać najskuteczniejszą metodę leczenia.
Badanie ginekologiczne i ocena dna miednicy
Po przeprowadzeniu wywiadu kolejnym etapem jest badanie ginekologiczne. Jego celem jest dokładna ocena stanu narządów miednicy oraz mięśni dna miednicy.
Podczas badania specjalista sprawdza:
-
stopień obniżenia macicy lub ścian pochwy,
-
napięcie mięśni dna miednicy,
-
elastyczność tkanek,
-
szerokość oraz długość pochwy.
W niektórych przypadkach lekarz może poprosić pacjentkę o wykonanie kaszlu lub napięcie mięśni brzucha. Dzięki temu można ocenić, czy pojawia się wysiłkowe nietrzymanie moczu oraz jak reagują struktury dna miednicy na wzrost ciśnienia w jamie brzusznej.
Badanie jest zwykle krótkie i nie powinno powodować bólu. Dla specjalisty stanowi jednak niezwykle ważne źródło informacji potrzebnych do dobrania odpowiedniego pessara.
Wybór odpowiedniego modelu pessara
Na rynku dostępnych jest wiele różnych typów pessarów. Różnią się one nie tylko rozmiarem, ale także kształtem oraz przeznaczeniem. Właśnie dlatego tak istotna jest wiedza specjalisty, który potrafi dobrać odpowiedni model do konkretnego problemu.
Najczęściej stosowane typy pessarów to:
-
pessary pierścieniowe – stosowane przy niewielkim obniżeniu narządów,
-
pessary kostkowe – zapewniające silniejsze podparcie,
-
pessary typu donut – przeznaczone dla bardziej zaawansowanych przypadków,
-
pessary cewkowe – pomocne przy wysiłkowym nietrzymaniu moczu.
Dobór modelu zależy od wielu czynników, między innymi stopnia obniżenia narządów, budowy anatomicznej pacjentki oraz jej stylu życia.
Przymierzanie pessara podczas wizyty
Jednym z najważniejszych etapów wizyty jest przymierzenie pessara. Specjalista wprowadza wybrany model do pochwy, a następnie sprawdza, czy urządzenie jest stabilne i czy nie powoduje dyskomfortu.
Pacjentka może zostać poproszona o wykonanie kilku prostych czynności, takich jak:
-
kaszel,
-
wstanie z fotela,
-
przejście kilku kroków,
-
napięcie mięśni brzucha.
Pozwala to sprawdzić, czy pessar pozostaje na swoim miejscu i czy spełnia swoją funkcję. Jeśli pojawia się dyskomfort lub urządzenie przesuwa się, specjalista może wybrać inny rozmiar lub model.
W praktyce czasem trzeba przetestować kilka wariantów, zanim znajdzie się ten idealnie dopasowany.
Instruktaż dotyczący zakładania i pielęgnacji pessara
Po dobraniu odpowiedniego pessara pacjentka otrzymuje dokładne instrukcje dotyczące jego stosowania. Wiele kobiet może samodzielnie zakładać i wyjmować pessar, choć w niektórych przypadkach robi to lekarz podczas wizyt kontrolnych.
Podczas instruktażu specjalista pokazuje:
-
jak prawidłowo wprowadzić pessar do pochwy,
-
jak go wyjąć,
-
jak czyścić urządzenie,
-
jak często należy go kontrolować.
Pessary wykonane są zwykle z silikonu medycznego, dlatego ich pielęgnacja jest stosunkowo prosta. Najczęściej wystarczy umycie w ciepłej wodzie z delikatnym środkiem myjącym.
Jak często należy zgłaszać się na wizyty kontrolne
Stosowanie pessara wymaga regularnych kontroli u specjalisty. Pierwsza wizyta kontrolna odbywa się zwykle po kilku tygodniach od jego założenia. Lekarz sprawdza wtedy, czy urządzenie jest dobrze dopasowane i czy nie powoduje podrażnień.
W kolejnych miesiącach wizyty odbywają się zazwyczaj co kilka miesięcy. Podczas kontroli oceniany jest stan śluzówki pochwy oraz skuteczność terapii.
Regularne wizyty są bardzo ważne, ponieważ pozwalają szybko wykryć ewentualne problemy i zapobiec powikłaniom.
Rola fizjoterapii uroginekologicznej w trakcie stosowania pessara
Dobór pessara często jest tylko jednym z elementów leczenia. W wielu przypadkach specjalista zaleca również fizjoterapię uroginekologiczną.
Ćwiczenia dna miednicy pomagają wzmocnić mięśnie odpowiedzialne za stabilizację narządów. Dzięki temu pessar może działać jeszcze skuteczniej.
Regularna terapia może przynieść wiele korzyści:
-
poprawę napięcia mięśni dna miednicy,
-
zmniejszenie objawów nietrzymania moczu,
-
poprawę stabilizacji narządów miednicy.
Osoby zainteresowane różnymi rodzajami pessarów wykorzystywanych w terapii mogą zapoznać się z ich przykładami na stronie
https://fizjoterapia.elmedico.pl/pol_m_Rehabilitacja-specjalistyczna_Fizjoterapia-uroginekologiczna_Pessary-2224.html, gdzie przedstawione są modele stosowane w praktyce medycznej.
Komfort życia po dobraniu odpowiedniego pessara
Dobrze dobrany pessar może znacząco poprawić jakość życia pacjentki. Wiele kobiet odczuwa ulgę już w pierwszych dniach stosowania.
Po dopasowaniu urządzenia możliwe jest:
-
normalne funkcjonowanie w pracy,
-
spacerowanie i podróżowanie,
-
wykonywanie lekkiej aktywności fizycznej,
-
prowadzenie codziennego życia bez uczucia dyskomfortu.
Najważniejsze jest jednak przestrzeganie zaleceń specjalisty oraz regularne wizyty kontrolne. Dzięki temu terapia pozostaje bezpieczna i skuteczna przez długi czas.
FAQ
Czy dobór pessara jest bolesny?
Nie. Procedura jest zazwyczaj szybka i nie powoduje bólu, choć może być lekko niekomfortowa.
Ile trwa wizyta związana z doborem pessara?
Zazwyczaj od 20 do 40 minut, w zależności od liczby testowanych modeli.
Czy pessar można samodzielnie zakładać w domu?
W wielu przypadkach tak. Pacjentka otrzymuje instruktaż od specjalisty.
Jak długo można korzystać z jednego pessara?
Wiele pessarów może być używanych przez długi czas, pod warunkiem regularnej kontroli i prawidłowej higieny.
Czy pessar można stosować razem z ćwiczeniami dna miednicy?
Tak, a nawet jest to często zalecane, ponieważ wzmacnianie mięśni zwiększa skuteczność terapii.
